• Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
หน้าแรก อ่านข่าวย้อนหลัง ข่าว ประชาสัมพันธ์ การแก้ไขปัญหาชุมชนในพื้นที่มรดกโลกอย่างมีส่วนร่วม

การแก้ไขปัญหาชุมชนในพื้นที่มรดกโลกอย่างมีส่วนร่วม

อีเมล พิมพ์ PDF

สมปอง ทองสีเข้ม ผอ ส่วนอนุรักษ์สัตว์ป่า สำนักพื้นที่อนุรักษ์ที่ 14 (ตาก)

สมปอง ทองสีเข้ม ผอ.ส่วนอนุรักษ์สัตว์ป่า สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 14 (ตาก) อธิบายความหมายของ ‘การมีส่วนร่วม’ คือ การอยู่ร่วมกันอย่างมีกฎเกณฑ์ที่ชัดเจน ทุกคนเคารพซึ่งกันและกัน ทั้งคนในชุมชนและเจ้าหน้าที่ต้องร่วมกันคิดว่าเราจะอยู่ร่วมกันได้อย่างไรให้บรรลุผลสำเร็จทั้งสองฝ่าย


การทำงานอย่างมีส่วนร่วมเพื่อแก้ไขปัญหาชุมชนในพื้นที่มรดกโลก นอกจากการลาดตระเวนแล้ว เครื่องมือที่สำคัญอีกชิ้นคือ การนำงานศึกษาวิจัยมาประเมินผลการทำงาน “สิ่งที่ต้องให้ความสำคัญมากกว่ากระบวนการ คือ ผลลัพธ์ เพื่อผืนป่าตามธรรมชาติยังคงอยู่” นั่นหมายถึง กระบวนการต่างๆ ต้องนำไปสู่ผลลัพธ์ที่ยังประสิทธิภาพประสิทธิผลต่อความมั่นคงของผืนป่า


จากการสร้างกระบวนการแก้ไขปัญหาชุมชนในป่าอย่างมีส่วนร่วม เมื่อสร้างกติกาที่ต่างฝ่ายต่างยอมรับร่วมกัน แม้ช่วงแรกยังปรากฏการละเมิดอยู่บ้าง พื้นที่ถูกบุกรุกประมาณ 1,600 ตารางเมตร แต่กระบวนการมีส่วนร่วมสามารถนำไปสู่การเจรจาอย่างสันติ  ซึ่งหลังปี 2553 ก็ไม่พบการละเมิดข้อตกลงอีกเลย

ปัจจุบันพื้นที่ในความดูแลของ ส่วนอนุรักษ์สัตว์ป่า สบอ. 14 (ตาก) ทั้งจังหวัดตากและสุโขทัยเป็นเนื้อที่จำนวน 4.85 ล้านไร่ ณ วันนี้เจ้าหน้าที่พยายามนำป่าเก่าที่ถูกบุกรุกคืนมา ในขณะเดียวกันต้องไม่เกิดการบุกรุกพื้นที่ใหม่ และได้มีการกำหนดขอบเขตป่ากับพื้นที่ชุมชนให้ชัดเจน โดยนำเจ้าหน้าที่ถือจีพีเอส (GPS) เดินตามแนวเขตและนำไปสู่มาตรการต่อไป

สมปอง ทองสีเข้ม ผอ ส่วนอนุรักษ์สัตว์ป่า สำนักพื้นที่อนุรักษ์ที่ 14 (ตาก)
สมปอง ทองสีเข้ม ผอ.ส่วนอนุรักษ์สัตว์ป่า สำนักพื้นที่อนุรักษ์ที่ 14 (ตาก)

“การทวงคืนผืนป่า” ผ่านข้อมูลการใช้ประโยชน์พื้นที่จากการสำรวจ ปี 2559 นำมาเปรียบเทียบกับข้อมูล ปี 2557 ตาม ‘คำสั่งคณะรักษาความสงบ (คสช.) ที่ 64/2557 เรื่อง การปราบปรามและหยุดยั้งการบุกรุกทำลายทรัพยากรป่าไม้’ และ ‘คำสั่งที่ 66/2557 เรื่อง เพิ่มเติมหน่วยงานสำหรับปราบปราม หยุดยั้งการบุกทายทรัพยากรป่าไม้ และนโยบายการปฏิบัติงานเป็นการชั่วคราวในสถาวการณ์ปัจจุบัน’ โดยมีใจความหนึ่งระบุว่า “การดำเนินการใดๆ ต้องไม่ส่งผลต่อประชาชนผู้ยากไร้ ผู้ที่มีรายได้น้องและผู้ไร้ที่ดินทำกิน ซึ่งอาศัยอยู่ในพื้นที่เดิมนั้นๆ ก่อนคำสั่งนี้มีผลบังคับใช้” นอกเหนือไปจากขอบเขตดังกล่าวข้างต้นเจ้าหน้าที่สามารถดำเนินการสอบสวน พิสูจน์ทราบ เพื่อกำหนดวิธีปฏิบัติที่เหมาะสมและดำเนินตามขั้นตอนต่อไป

อีกทั้งได้นำปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงมาประยุกต์ใช้กับ โครงการจัดการพื้นที่คุ้มครองอย่างมีส่วนร่วม (JoMPA) เกิดวิถีชีวิตชุมชนอยู่ร่วมกับป่าได้อย่างสันติ มีการใช้ทรัพยากรที่ยั่งยืน ชุมชนอยู่ดีมีสุข คนอยู่ได้ ป่าอยู่ได้ สัตว์ป่าอยู่ได้


บทความโดย พัชริดา พงษปภัสร์ เจ้าหน้าที่ฝ่ายสื่อสารองค์กร มูลนิธิสืบนาคะเสถียร

 

 

รับข่าวสาร


บทความที่เกี่ยวข้อง