• Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size

ธรรมชาติมาหานคร : กาแฟรักษาป่า

อีเมล พิมพ์ PDF

ศศิน เฉลิมลาภเป็นเรื่องที่ไม่ค่อยมีใครรู้ว่าหากดื่มกาแฟของหมู่บ้านห้วยปลาหลด (ต.ด่านแม่ละเมา อ.แม่สอด จ.ตาก) มาแวะซื้อผักที่ตลาดมูเซอเป็นการช่วยรักษาป่า ป่าที่ว่านี้อยู่ในอุทยานแห่งชาติตากสิน ในอดีตเคยเป็นพื้นที่ไร่ข้าวโพด ไร่ผักสุดลูกหูลูกตา


หมู่บ้านห้วยปลาหลดมีปัญหาเรื่องการทับซ้อนที่ดินกับอุทยานแห่งชาติ ผู้ใหญ่บ้านและพี่น้องในชุมชนก็พยายามต่อสู้เพื่อให้ได้อาศัยอยู่ในถิ่นฐานดั้งเดิม เพราะตัวเองอยู่มาก่อนที่พื้นที่จะถูกประกาศเป็นป่าสงวนหรือเป็นอุทยานแห่งชาติ เมื่อมีกระบวนการอนุรักษ์เข้ามา อย่างหน่วยจัดการต้นน้ำ หรือกรมอุทยานแห่งชาติที่เข้ามาฟื้นฟูดูแลพื้นที่ที่ชาวเขาทำไร่เลื่อนลอย (แต่ที่จริงชาวมูเซอก็ทำไร่หมุนเวียนเหมือนกัน)

แล้วจะทำอย่างไร ? ทางชาวบ้านก็ต้องพิสูจน์ตัวเอง ซึ่งโชคดีที่มีคนเคยมาส่งเสริมกาแฟปลูกไว้ แต่อย่างว่าข้าราชการไทยมาส่งเสริมแต่ก็ไม่ได้ต่อยอดจนประสบความสำเร็จ ทิ้งต้นทุนไว้เป็นเม็ดกาแฟ เป็นต้นกาแฟ โชคดียังมีคนที่มีความคิดและบังเอิญเป็นคนชอบกินกาแฟ จึงได้เอามาปรับปรุงและพัฒนาจนสามารถที่จะเป็นความหวัง เป็นความหวังในเรื่องการรักษาป่า

ผมทราบมาว่าหมู่บ้านที่ไม่ไกลจากที่นี่สักเท่าไหร่ ในบริเวณอำเภออุ้มผาง อย่างหมู่บ้านแม่กลองใหญ่และหมู่บ้านแม่กลองน้อย หรือที่กำแพงเพชร หมู่บ้านโละโคะ ตอนนี้มีการนำต้นกล้ากาแฟจากหมู่บ้านห้วยปลาหลดเอาไปปลูกในระดับพันถึงหมื่นต้น ซึ่งตอนนี้ตลาดยังมีความต้องการกาแฟอยู่มาก แต่ที่สำคัญกาแฟเป็นต้นไม้ที่ต้องปลูกในร่มไม้ใหญ่ซึ่งต้องอาศัยป่า ขณะที่เดียวที่หมู่บ้านห้วยปลาหลดก็พร้อมที่จะเป็นศูนย์ถ่ายทอดความรู้ ประสบการณ์และเทคโนโลยีทุกๆ อย่าง แม้แต่กระบวนการที่จะต้องหาแหล่งการขาย หรือพืนที่ตรงนี้อาจจะเป็นแหล่งฝากขายของชุมชนใกล้เคียง

วันนี้กระบวนการที่จะรักษาป่าไม่ใช่แค่จะมาปลูกต้นไม้ หรือไล่จับคนตัดไม้อย่างเดียว แต่กระบวนการอนุรักษ์จำเป็นต้องมียุทธศาสตร์ มีกุศโลบายที่จะทำให้ชุมชนอยู่ร่วมกับธรรมชาติอยู่ร่วมกับป่า โดยที่กระเป๋าเงินเขาก็อุ่น มีรายได้ มีความสุข มีสุขภาพที่ดี และที่สำคัญเขาก็จะรักถิ่นรักฐาน ไม่จำเป็นต้องออกไปหากินที่อื่น ไม่จำเป็นต้องเอาสารพิษเข้ามาไว้ที่บ้านตัวเองและก็ไหลลงมาที่บ้านของพวกเราด้วย

หวังว่าพื้นที่ตรงนี้จะเป็นพื้นที่ต้นแบบที่จะขยายผล อาจจะไม่เป็นแบบนี้เป๊ะ แต่ละชุมชนก็ต้องหาโมเดลการจัดการที่เหมาะสมกับพื้นที่ตัวเอง

ชมย้อนหลังธรรมชาติมาหานคร ตอน กาแฟรักษาป่า ตอนที่ 1
ชมย้อนหลังธรรมชาติมาหานคร ตอน กาแฟรักษาป่า ตอนที่ 2
ชมย้อนหลังธรรมชาติมาหานครทุกตอนทาง www.newtv.co.th/mahanakhon

 

 

รับข่าวสาร